Profesor Zabielska-Matejuk nagrodzona za pracę nad nowymi środkami ochrony drewna

Celem konkursu jest bowiem upowszechnianie informacji na temat wybitnych osiągnięć naukowo-badawczych z zakresu ochrony, kształtowania i racjonalnego użytkowania środowiska. Tegoroczną uroczystość wręczania nagród poprowadził minister Andrzej Kraszewski. Przewodniczącym jury konkursowego był podsekretarz stanu Henryk Jacek Jezierski.

Jedną z tegorocznych laureatów została prof. nadzw. dr hab. inż. Jadwiga Zabielska-Matejuk z Instytutu Technologii Drewna w Poznaniu za pracę z pogranicza leśnictwa i technologii drewna pt. „Ochrona drewna nowej generacji czwartorzędowymi solami amoniowymi”. Celem rozprawy było opracowanie preparatów grzybobójczych nowej generacji, do ochrony drewna i innych materiałów lignocelulozowych przed deprecjacją i rozkładem mikrobiologicznym. Przedmiotem badań naukowych były powierzchniowo czynne  związki organiczne o budowie jonowej - dimeryczne sole amoniowe, zwane solami „gemini”, skuteczne wobec grzybów wyższych niszczących drewno, a zarazem podatne na rozkład w środowisku wodnym i glebowym przez bakterie i grzyby niedoskonałe. Biodegradowalność środowiskowa opracowanych środków grzybobójczych,  jak również ich minimalna lotność (bardzo niska prężność par) to najważniejsze zalety tych fungicydów, zapewniające bezpieczeństwo użytkowania impregnowanego nimi drewna, jak i późniejszej jego utylizacji.

Wdrożenie wyników pracy przyczyni się do ochrony jakości powierzchni ziemi i powietrza oraz do przeciwdziałania zanieczyszczeniom akwenów, a w szczególności ograniczy kumulowanie metali ciężkich, takich jak chrom i miedź w środowisku oraz związków organicznych nieulegających bioeliminacji, stosowanych aktualnie w środkach ochronnych.

Badania miały charakter nowatorski, niemający odpowiedników w kraju i za granicą. Charakteryzują się wysokim poziomem naukowym, a wprowadzenie do praktyki uzyskanych wyników (opracowanie całkowicie nowych fungicydów) wypełni lukę na rynku środków chemicznych do zabezpieczania drewna przed zgnilizną, umożliwi zwiększenie trwałości drewna, dzięki czemu powiększy się baza surowcowa dla przemysłów opartych na drewnie, bez negatywnego oddziaływania na środowisko.