Perspektywy wykorzystania Palm Kernel Shell w Polsce na tle innych rodzajów biomasy stałej

Cały sektor gospodarki związany z Odnawialnymi Źródłami Energii (OZE) będzie się dynamicznie rozwijał nie tylko w Polsce, ale i w całej Unii Europejskiej. Sektor energetyczny musi przystosować się do zmieniających warunków i zwiększać udział OZE, co wymuszane jest również polityką legislacyjną UE. Nie bez znaczenia jest także brak opłat za emisję CO2.

Z całego sektora Odnawialnych Źródeł Energii największy udział będzie miała biomasa stała. Ma to odzwierciedlenie w wykazie planowanych inwestycji (na najbliższych kilkanaście lat) w elektrowniach i elektrociepłowniach w Polsce z 2012 roku. Z 43 inwestycji, aż 10 związanych jest ze spalaniem biomasy. Inwestycje te dotyczą np. budowy nowych bloków spalających tylko biomasę (EC Elbląg, EC Połaniec) lub biomasę z węglem (EC Zabrze). W związku z tym pojawia się pytanie skąd coraz większe ilości biomasy pozyskiwać? Jaki surowiec jest najtańszy i najwydajniejszy energetycznie?

W Obwieszczeniu Ministra Gospodarki z dnia 24 maja 2011 r., w sprawie raportu określającego cele w zakresie udziału energii elektrycznej wytwarzanej w odnawialnych źródłach energii znajdujących się na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, w krajowym zużyciu energii elektrycznej na lata 2010-2019 podane jest, że według ekspertów, z biomasy stałej największy potencjał mają uprawy energetyczne, biomasa leśna, odpady rolnicze i przemysłowe.

Polska ma potencjał do produkowania biomasy na szeroką skalę ze względu na duży udział gruntów rolnych i leśnych. Niestety nie wykształcił się w naszym kraju rynek, który by tę biomasę wyhodował, przygotował i sprzedał w skali krajowej. Głównymi objawami tego stanu rzeczy jest brak dużych firm odbierających biomasę od mniejszych producentów, co nie napędza rynku i powoduje jego rozproszenie oraz brak dużych zakładów przygotowujących biomasę do wykorzystania, czyli spalenia. Niektóre surowce mimo wysokich wartości energetycznych jak np. kora, nie są w stanie wypełnić zapotrzebowania na biomasę w Polsce. Wszystko to, chcąc nie chcąc, wymusza import surowca. W 2011 roku ok. 32% spalonej w Polsce biomasy pochodziło z importu. Jeżeli sytuacja na naszym rynku nie ulegnie zmianie, to udział importu będzie nieubłaganie rósł. Importem zajmują się duże firmy m in. Global Eco Energy Sp. z o.o. z siedzibą w Warszawie, która sprowadza biomasę z Afryki, Malezji czy Indonezji, co jest zgodne z ogólnoświatowymi trendami przedstawionymi na poniższej mapie.

Należy zastanowić się jakie produkty możemy sprowadzać do Polski i jaka jest ich wartość w porównaniu z biomasą polską. Jak widać głównym celem eksportu biomasy jest Europa. Z całej gamy biomasy zagranicznej największą rolę może odgrywać biomasa z palm oleistych sprowadzanych z Afryki, Malezji i Indonezji. Nowością w tej dziedzinie jest Palm Kernel Shell. Rozdrobniona pestka pochodząca z owocu olejowca gwinejskiego.

To co wyróżnia Palm Kernel Shell na tle innych rodzajów biomasy stałej to:
- pozyskiwanie nie jest tak kontrowersyjne jak np. z drzewa kauczukowego bardzo cennego w Ameryce Południowej,
- wysoka wartość energetyczna (porównywalna lub przewyższająca biomasę polską, w zależności od stopnia wilgotności danej partii materiału),
- może być spalany samodzielnie, jak i współ spalany z węglem, trocinami i innymi rodzajami biomasy, co zwiększa zakres jego wykorzystania,
- niska zawartość siarki i popiołu,
- 12% wilgotność, co jest zgodne z zasadą produkcji energii z biomasy – mniej wody, więcej masy.

Rozważając perspektywy wykorzystania Palm Kernel Shell w Polsce, należy wziąć pod uwagę jego transport i możliwości regularnego dostarczania do bloków w elektrociepłowniach. Przykładowo nowy blok w Elektrowni Jaworzno opalany w całości biomasą po uruchomieniu będzie potrzebował 360 tys. ton biomasy na rok. Jeden statek masowiec jest w stanie dostarczyć około 30 tys. ton biomasy z czego wynika, że 12 statków na rok dostarcza surowiec do elektrowni. Reasumując: Mamy więc surowiec spełniający kilka podstawowych warunków dla których można poważnie rozważać jego masowe wykorzystanie w Polsce. Mimo nie do końca opracowanego sposobu transportu, Palm Kernel Shell staje się stałym gościem w polskich portach.