DREWNO.PL - Portal branży drzewnej - ogłoszenia
TARCICA.PL - internetowy sklep drzewny
 

Tajemnica stradivariusów

The Independent / Onet.pl

Autor: Steve Connor
Źródło: The Independent / Onet.pl
Data: 2008-07-09


Do tej pory jednak nikt nie potrafił wyjaśnić, dlaczego 300-letnie skrzypce wytwarzane przez Stradivariego są najlepsze.

Badania naukowe wskazują, że sekret ten może tkwić w równomiernej gęstości drewna użytego do budowy pudła rezonansowego, a nie w kształcie instrumentu, lakierze, kącie szyjki, umocowanym na niej gryfie czy strunach.
    
Naukowcy porównali pięć dawnych skrzypiec zrobionych przez mistrzów z Cremony, Antonio Stradivariego i Giuseppe Guarneri Del Gesu, z pięcioma instrumentami powstałymi w naszych czasach. Umieszczono je w skanerze pozwalającym zbadać gęstość płyt tworzących górę i dół pudła. Okazało się, że w obu grupach skrzypiec jest ona taka sama, ale w starych instrumentach drewno jest bardziej jednolite niż w nowych.

Wierzchnia płyta wykonywana jest zwykle ze świerka, a dolna z jaworu. Specjaliści uważają, że jednolitość drewna starych skrzypiec nadaje im większą sztywność i zdolność tłumienia dźwięków, dzięki czemu mogą one wydawać lepsze brzmienie. Instrumenty Stradivariego i Guarneriego stały się wzorcem, z którym porównuje się wszystkie inne skrzypce. Powszechnie uważa się, że żadnemu lutnikowi nie udało się im dorównać – mówi Berend Stoel z uniwersytetu w Lejdzie w Holandii.

– Wibracje i rozchodzenie się dźwięku skrzypiec zależą od geometrii instrumentu i właściwości drewna. Nowe metody pozwalają na nieinwazyjne, ale bardzo precyzyjne zbadanie jednej z jego kluczowych cech, czyli gęstości – wyjaśnia Stoel.

Skaner użyty przez naukowców stosowany jest zwykle do badania tkanki płucnej ludzi. Dr Stoel we współpracy z profesjonalnym producentem instrumentów muzycznych, Terrym Bormanem z Fayetteville w stanie Arkansas, zdołał jednak uzyskać obraz zróżnicowań gęstości drewna bez narażania cennych instrumentów na ryzyko uszkodzenia. – Niełatwo jest zrobić te pomiary. Instrument trzeba zanurzyć w wodzie w wodoszczelnym pojemniku, żeby oszacować jego objętość, a gęstość oblicza się dzieląc wagę przez objętość – tłumaczy Stoel.

Przy tej konwencjonalnej metodzie pomiaru nie można uchwycić zróżnicowań gęstości, a ten właśnie czynnik może decydować o wyższości dawnych instrumentów. Dr Stoel, który opublikował wyniki swych badań w internetowym czasopiśmie "Public Library of Science", twierdzi, że gęstość drewna zależy od okresu przyrostu drzewa. Wczesne, wiosenne przyrosty dają mniejszą gęstość niż letnie, ale do zrobienia dawnych instrumentów użyto obu typów materiału. – Drewno wiosenne jest odpowiedzialne za transport wody, przez co ma budowę bardziej porowatą i mniej gęstą niż to powstające później, o strukturze bardziej zwartej – wyjaśnia.

Droga do sławy

Antonio Stradivari (1644-1737) to obok swego rodaka Giuseppe Guarneriego Del Gesu najsławniejszy z lutników. Instrumenty strunowe zaczął wytwarzać w 1680 roku, zakładając warsztat w Cremonie we Włoszech, gdzie pozostał do śmierci. Żył 93 lata i miał 11 dzieci. Stradivari wyprodukował ponad 1100 instrumentów – głównie skrzypiec, ale także wiolonczeli, kilka altówek i harfę – z czego do dziś zachowało się 650. Jego dzieła nosiły łaciński napis "Antonius Stradivarius Cremonensis Faciebat Anno" i były opatrzone datą. Instrumenty uchodzące za najcenniejsze powstawały w pierwszych 25 latach XVIII wieku,  dużo wcześniej nim sławę przyniosły mu "skrzypce Viottiego" (Jako pierwszy zagrał na nich Giovanni Battista Viotti w pałacu Tuileries w Paryżu w 1782 roku) Obecnie wycenia się je na siedem milionów dolarów.

– Przed Viottim Stradivari był tylko jednym z wielu lutników. Dopiero po nim wszyscy chcieli grać na stradivariusach –  mówi Toby Faber, autor biografii wielkiego lutnika.

16 maja 2006 roku na aukcji w Christie’s sprzedano stradivariusa za rekordową sumę 3,54 miliona dolarów.

 
Komentarze Komentarze do artykułuSkomentuj Dodaj komentarz

Brak komentarzy. Twój komentarz może być pierwszy.

Powrót

REKLAMA

REKLAMA

REKLAMA


 
 
facebook
newsletter

Zapisz się na bezpłatny

Wiadomości z portalu na e-mail

Zapisz