DREWNO.PL - Portal branży drzewnej - ogłoszenia
TARCICA.PL - internetowy sklep drzewny
 

Rynek drzewny w Rosji - stan i perspektywy

Autor: Helena Rowba, oprac.dja
Źródło: Wydział Promocji Handlu i Inwestycji Ambasady RP w Moskwie
Data: 2008-05-20


W ostatnich latach nastąpił znaczący rozwój produkcji przemysłu drzewnego w Rosji. Po okresie zapaści firmy inwestują w rozwój produkcji i nowe technologie. Zgodnie z danymi Rosyjskiego Urzędu Statystycznego, produkcja tarcicy w okresie styczeń – sierpień 2007 roku, w porównaniu do analogicznego okresu w roku poprzednim, wzrosła o 2,3%; produkcja sklejek o 1,4%, produkcja płyt pilśniowych twardych o 5,2%, produkcja płyt wiórowych o 3,4%.

Zmienia się również sytuacja na rynku surowcowym. Po pierwsze wiele regionów Rosji zaczyna wprowadzać akty wykonawcze do uchwalonego kilkanaście miesięcy temu Kodeksu Leśnego, które pozwolą stosować go w praktyce. Kodeks Leśny m.in. obejmuje praktycznie całość zagadnień związanych z gospodarczym wykorzystaniem leśnego bogactwa tego kraju. Po wprowadzeniu ceł eksportowych na surowiec drzewny (od stycznia 2009r. ma on wynieść 50 USD) zgodnie z przewidywaniami spada eksport drewna okrągłego, za to rośnie zainteresowanie zagranicznych inwestorów ulokowaniem produkcji na terenie Rosji.

Wzrost produkcji związany jest głównie z rozwojem sektora budowlanego (należy pamiętać również, że w rosyjskim budownictwie wykorzystuje się znacznie więcej drewna niż w Polsce) oraz wzrostem produkcji mebli.

Produkcja rosyjskiej branży leśno-drzewnej w okresie styczeń–sierpień 2007 roku


Nazwa produktustyczeń - sierpień 2007[%]
20062007
Surowiec drzewny (mln m3)62,364,94,2
Tarcica (mln m3)14,815,12,3
Sklejka (mln m3)1,791,801,4
Płyty pilśniowe twarde (mln m3)252,7265,85,2
Płyty wiórowe (mln m3)3,03,413,4
Celuloza (mln ton)1,581,61,2
Papier (mln ton)2,722,71-0,4
Karton (mln ton)2,222,282,7


Tartacznictwo
Według danych Russian Forestry (Rosyjskich Lasów Państwowych), przetarciem drewna na terenie Rosji zajmuje się ponad 25 tysięcy przedsiębiorstw i przedsiębiorców. Ich łączna zdolności przerobu to ok. 34,6 mln m3 surowca drzewnego rocznie.
Ok. 50% zakładów tartacznych to małe przedsiębiorstwa, których produkcja nie przekracza 5 tys. m3. Większe tartaki, o zdolności przerobu od 30 do 100 tys. m3, stanowią ok. 20%. Pozostała produkcja tarcicy realizowana jest przez firmy posiadające zdolności przerobu powyżej 100 tys. m3 drewna okrągłego rocznie.

Wyposażenie rosyjskich tartaków wciąż pozostaje na dość niskim poziomie. Tylko 6% tarcicy produkowane jest za pomocą traków taśmowych, 7% za pomocą linii profilujących, a 8% za pomocą pił tarczowych.

Główna masa (79%) tarcicy produkowana jest za pomocą traków ramowych, przy czym większość z nich to urządzenia niskiej jakości i mocno wyeksploatowane. Charakteryzują się dużą energochłonnością, słabą wydajnością oraz niską jakością produkowanej tarcicy.

Rosyjscy tartacznicy, podobnie jak Rosyjskie Lasy, uważają, że w najbliższym czasie rozpocznie sie "boom" inwestycyjny w zakresie zakładów produkcji tarcicy. Jeszcze w latach 2008 – 2009, zacznie się masowe budowanie tartaków, o dużych zdolnościach produkcyjnych, których budowa których jest 30–50 razy tańsza, a zwrot nakładów szybszy, niż w segmencie celulozowo–papierniczym. Powstawanie nowych tartaków jest i zapewne będzie najbardziej widoczne w przygranicznych regionach Rosji, przede wszystkim na Syberii, w Karelii, regionie Sankt Petersburga - czyli z obszarów z których znaczące ilości surowca drzewnego wywożone są za granicę.

Materiały drewnopochodne
Jednym z najbardziej popularnych produktów przetworzonych jest sklejka. Intensywny rozwój produkcji na terenie Rosji przeżyła ona w latach 1951–1965. Z początkiem przeprowadzania reform ekonomicznych w Rosji w 1992 roku, produkcja sklejek zaczęła spadać. W 1995 roku była ona niższa o ponad 40% w porównaniu z rokiem 1990. Wykorzystanie sklejek w produkcji mebli spadło 3,5 – 4-krotnie, a w budownictwie 3 – 3,5-krotnie. Te dwie gałęzie gospodarki zużywały wcześniej około 75–80% wyprodukowanej sklejki. W rezultacie tak ogromnego spadku popytu wewnątrz kraju, przedsiębiorstwa zaczęły poszukiwać zagranicznych rynków zbytu. W 1995 roku eksport sklejek sięgał już 71,4%. W 1996 i 1997 roku w wyniku osłabienia się kursu dolara i wysokiej inflacji eksport nieco spadł. W ciągu siedmiu lat, 1991-1997, produkcja sklejki w Rosji zmniejszyła się o 41%, w tym samym czasie jej eksport wzrósł dwukrotnie. W okresie 1998 – 2006, produkcja sklejek w Rosji wzrosła prawie 2,4–krotnie, a średnioroczne tempo wzrostu wyniosło 11,3%. Wzrost produkcji sklejek wydaje się być szczególnie ważny, zwłaszcza w świetle przyjętych niedawno projektów narodowych.

Klejone drewno konstrukcyjne to jeden z najnowocześniejszych materiałów budowlanych. Obecnie światowa produkcja tego typu wyrobów przekracza 4,5 mln m3 rocznie. Pomimo, że w ciągu ostatnich kilku lat rosyjska produkcja zwiększyła się ponad dziesięciokrotnie, udział Rosji w światowym rynku nie przekracza 2%. Istnieją ogromne szanse na dynamiczny rozwój tej produkcji, jednak jest ona hamowana m.in. przez obowiązujące prawo dotyczące produkcji i wykorzystania klejonego drewna konstrukcyjnego. Kolejna przeszkodą są wysokie cła na zagraniczne obrabiarki co w połączeniu z niską wydajnością produkcji sprawia, ze rosyjskie produkty są droższe (!) niż w Europie o 15-20%.

Wciąż umacnia sie na rosyjskim rynku pozycja płyt wiórowych. Głównymi dostawcami są fabryki Egger (Niemcy), Glunc (Niemcy), Kronopol (Polska) i Kronospan (Bułgaria). Wschód Rosji zaopatrywany jest głównie przez USA, Kanadę i Japonię, jednak nie są to dostawy znaczących ilościach. Najbardziej dynamicznie rozwija się rynek w zachodniej części Rosji. Zgodnie z danymi służb celnych, liderem importu płyt wiórowych jest Sankt Petersburg. W 2006 roku sprowadzono aż 89 tys. m3. Dalej w kolejności uplasowały się: Kaliningrad, Moskwa i Perm. Właściwości płyt wiórowych, m.in. wytrzymałość, sprawiają, iż jest to materiał pożądany przez firmy budowlane. Szansą dla wzrostu zapotrzebowania na płyty wiórowe jest kształtujący się w Rosji rynek materiałów budowlanych na potrzeby indywidualne, DIY (do it yourself – zrób to sam). Cena za 1 m3 płyty importowanej oscyluje w obrębie 380-450 EUR. Cena ta zależy od wielu czynników. Obecnie największym zainteresowaniem cieszą się zwykłe płyty klasy 3, bez żadnej dodatkowej obróbki, reszta jest realizowana głównie na zamówienie.

Na dzień dzisiejszy największe zapotrzebowanie na płyty wiórowe w Rosji rozkłada sie mniej więcej po równo na segment budownictwa mieszkaniowego oraz segment prac wykończeniowych i remontowych. Płyty wiórowe na rynek rosyjski są przywożone głównie z Europy, jednak realizowane są już inwestycje w zakłady produkcyjne.

Zarówno produkcja, jak i zapotrzebowanie na płyty wiórowe mają bardzo dobre perspektywy rozwoju. Materiał ten wciąż opanowuje coraz to nowe nisze rynkowe. Prognozuje się, iż wzrost zapotrzebowania na płyty wiórowe na rosyjskim rynku w 2008 roku wzrośnie do 400–450 tys. m3.

Przetwórstwo drewna
Sektor zajmujący się przetwórstwem drewna będzie najprawdopodobniej najszybciej rozwijającym się segmentem branży leśno-drzewnej. Pod względem tempa wzrostu zysku, który wyniósł 33%, wyprzedził produkcję celulozy i papieru (+25%) czy pozyskanie surowca drzewnego (+11,7%). W połowie 2007 zauważalny był wzrost inwestycyjnej atrakcyjności całej branży leśnej w Rosji. Wzrost wielkości długoterminowych inwestycji w sektor przetwórczy w pierwszym kwartale 2007, w porównaniu z analogicznym okresem w 2006 roku, wyniósł 41,7%. Natomiast inwestycje w sektor celulozowo–papierniczy wzrosły o 16,8%. Najmniej atrakcyjnym segmentem wciąż pozostaje segment usług leśnych (pozyskanie surowca). Pomimo świetnych wyników, przetwórstwo drewna w 2006 roku, nie nadążało za średnim wzrostem gospodarczym Rosji.

Sektor drzewny długo nie cieszył się zainteresowaniem ze strony państwa. Dopiero w ostatnich latach podjęte zostały działania władz wspomagające przedsiębiorstwa zajmujące się przerobem drewna. W 2005 roku po raz pierwszy, czasowo, zniesiono cło na nowoczesny sprzęt sprowadzany z zagranicy. Jednak nie wszystkim firmom udało się skorzystać z tego ułatwienia, gdyż zniesienie cła obowiązywało nie cały rok.

Najważniejszym wydarzeniem, stała się dokonana w 2007r. zmiana w polityce taryfowo–celnej. Począwszy od 23 czerwca zniesione zostały cła eksportowe na wywóz tarcicy iglastej i liściastej. Natomiast od 1 lipca wzrosło cło na eksport okrągłego lasu. Rosyjskie Lasy prognozują, iż niedługo eksport okrągłego lasu stanie się nieopłacalnym. Ta część drewna, która była wywożona zagranicę, zostanie wykorzystana do przerobu na terenie kraju. Należy jednak zauważyć, ze istniejące w Rosji moce produkcyjne nie pozwalają na przerób takiej ilości drewna, w związku z czym w najbliższym czasie rozpoczną się liczne inwestycje związane z budową zakładów przetwórczych.

Zdaniem rosyjskich przedsiębiorców, państwo poczyniło już pewne działania, mające na celu wzrost rozwoju sektora przetwórstwa drewna. Obecnie należy zdać sie na głównego regulatora rynku czyli popyt. według nich atrakcyjność rynku będzie ciągle wzrastać, zwłaszcza jeśli produkcja zostanie udoskonalona i zacznie spełniać światowe standardy. Prawdopodobnie wtedy będzie również szansa dla wzrostu eksportu - w tym również wyrobów wysokoprzetworzonych, o dużej wartości dodanej. Specjaliści liczą też na to, iż przedsiębiorcy zajmujący się do tej pory eksportem drewna okrągłego, zdecydują się na przejście do sektora przetwórczego.

Podsumowując, eksperci twierdzą, że w przyszłości będzie zauważalny wzrost wszystkich gałęzi przetwórstwa drewna, głównie wysokoprzetworzonych produktów na rynek wewnętrzny. W dużym stopniu sprzyja temu, wprowadzone cła zaporowe na eksport okrągłego drewna. Obecnie sytuacja na rynku drzewnym w Rosji wygląda dość stabilnie, jednak coraz więcej producentów zagranicznych aktywnie działa w branży, planując budowy coraz to nowych fabryk.

Najważniejszy jest jednak fakt, że powoli zmienia się wizerunek przemysłu drzewnego. Poprzednio utożsamiany on był jako niebezpieczny i dziki. Pomimo, że wciąż kwitnie nielegalny wywóz drewna do Chin, nie jest on już jedyną przyczyną rosnącego pozyskania i przerobu drewna. Należy zwrócić uwagę, że te pozytywne dla Rosji zmiany wykreowane zostały przez państwo. Władze Federacji Rosyjskiej aktywnie stymulują przerób drewna wewnątrz kraju. Przedsiębiorcy oczekują jeszcze od władz powstrzymania wzrostu cen transportu kolejowego, co pozwoliłyby na sprzedaż produkcji po bardziej korzystnych cenach.

Opracowanie na podstawie pracy Heleny Rowba, Studentki Wydziału Nauk Ekonomicznych Akademii Ekonomicznej we Wrocławiu - V rok stosunków międzynarodowych, praktykantka WPHI Ambasady RP w Moskwie według Business Guid dodatku do gazety „Kommersant” z 29.10.2007r.

Źródło: Wydział Promocji Handlu i Inwestycji Ambasady RP w Moskwie


 
Komentarze Komentarze do artykułuSkomentuj Dodaj komentarz

Brak komentarzy. Twój komentarz może być pierwszy.

Powrót

REKLAMA

REKLAMA

REKLAMA


 
 
facebook
newsletter

Zapisz się na bezpłatny

Wiadomości z portalu na e-mail

Zapisz