DREWNO.PL - Portal branży drzewnej - ogłoszenia
TARCICA.PL - internetowy sklep drzewny
 

Energetyka odnawialna zagrożeniem dla przemysłu płyt drewnopochodnych i nie tylko

OBRPPD

Autor: Maria Antoni Hikiert
Źródło: OBRPPD
Data: 2004-06-28


Obecny, przyjęty kierunek rozwoju energetyki odnawialnej wskazuje na to, że dalszy wzrost produkcji tej energii nie będzie realizowany poprzez kosztowne inwestycje w sektorze elektrowni wodnych, elektrowni wiatrowych, ogniw słonecznych, kolektorów słonecznych czy też źródeł geotermalnych. Należy spodziewać się, że inwestycje w tych sektorach energetyki odnawialnej będą niewielkie, a udział tej energii w deklarowanym bilansie do roku 2010 będzie mało znaczący.

Wszystko wskazuje na to, że główny kierunek rozwoju w pozyskaniu energii odnawialnej będzie realizowany poprzez wykorzystanie krajowych zasobów biomasy. Obecna krajowa produkcja energii (głównie cieplnej) ze źródeł odnawialnych szacowana jest na 104PJ (pętadżul) i&bsp;wytwarzana jest głównie w oparciu o spalanie biomasy. Udział biomasy w produkcji energii odnawialnej stanowi ponad 98,5%. Zatem faktyczny potencjał energetyczny uzyskany w wyniku spalania biomasy w chwili obecnej należy szacować na poziomie ok. 102,4PJ. Łatwo wywnioskować z dokonanej wcześniej oceny praktycznego i faktycznego wykorzystania zasobów biomasy, że obecna produkcji energii ze źródeł odnawialnych pochodzi głównie ze spalania drzewnych odpadów i surowca drewna pozyskanego z lasu. Ilości biomasy pochodzącej z rolnictwa i upraw szybko rosnących stanowią drobny udział w aktualnej produkcji energii odnawialnej.

Obecnie wszystko wskazuje na to, że udziały tych sortymentów biomasy w produkcji energii odnawialnej nie ulegną znaczącej zmianie. W takiej sytuacji można spodziewać się, że planowany wzrost produkcji energii z surowców odnawialnych do roku 2010 będzie realizowany głównie poprzez spalanie biomasy pozyskanej z lasów i z przemysłowych odpadów drzewnych. Dodatkowe wyprodukowanie ok. 208PJ energii z surowców odnawialnych do roku 2010 będzie wymagało zabezpieczenia i pozyskania ogromnych ich ilości. Jeśli uświadomimy sobie fakt, że w chwili obecnej istnieje już ogromna konkurencja na surowiec drzewny pomiędzy energetyką, przemysłem tworzyw drzewnych, przemysłem celulozowym, producentami brykietów drzewnych i odbiorcami prywatnymi, to dalszy rozwój produkcji energii odnawialnej przy zachowaniu obecnych tendencji będzie nieuchronnie prowadzić do kryzysu spowodowanego niedoborem surowca drzewnego.

Nawet w przypadku znaczącego wykorzystania potencjału energetycznego biomasy rolniczej w deklarowanej produkcji energii odnawialnej nastąpią poważne niedobory tego paliwa i będą czynione próby pokrycia niedoboru surowcem drzewnym z lasów. Problem surowca drzewnego może się znacznie pogłębić jeśli uświadomimy sobie, że w wielu przypadkach produkcja energii z biomasy drzewnej prowadzona jest nieefektywnie. Zupełnym nieporozumieniem jest forsowanie tak zwanego współspalania, polegającego na spalaniu mokrych zrębków drzewnych na ruszcie razem z węglem. Usilne lansowanie rozwoju energetyki odnawialnej w obecnym kierunku tj. energetycznego wykorzystania biomasy bez tworzenia i powiększania nowych zasobów upraw roślin szybko rosnących oraz leśnych upraw energetycznych w krótkim czasie może wywołać bardzo poważne szkody w naszej gospodarce. Brak odpowiedniej ilości biomasy doprowadzi do ostrej rywalizacji w pozyskaniu innych sortymentów surowca drzewnego.

Nietrudno domyślić się zatem, że głównym przedmiotem zainteresowania staną się zrębki leśne, które stanowią podstawowy surowiec do produkcji przemysłu materiałów drewnopochodnych oraz celulozy.

Taka sytuacja zrodzi ostrą rywalizację cenową na ten surowiec drzewny co z pewnością doprowadzi do wzrostu cen wyrobów lub nieopłacalności produkcji. W rezultacie zaistniałej sytuacji oprócz ograniczenia produkcji wyrobów drewnopochodnych może nastąpić całkowite załamanie produkcji w zakładach które nie sprostają konkurencji cenowej na surowiec drzewny. Aby dowieść, że przedstawione zagrożenie może stanowić realne niebezpieczeństwo dla naszej gospodarki najlepiej przytoczyć dane jakie zostały przedstawione słuchaczom na dorocznym zebraniu EPF (European Panel Federation) w Sztokholmie w czerwcu 2003 roku. Uczestnicy spotkania otrzymali również piąty już z kolei, obszerny, 250-stronicowy doroczny raport tej organizacji za lata 2002-2003. Zebranie miało miejsce w Grand Hotelu w Sztokholmie, gdzie w obecności około 80 delegatów Prezydent EPF Frans de Cock przedstawił sytuację w branży płytowej w Europie. “W 2002 r. produkcja płyt wiórowych krajów członkowskich EPF pozostawała w zasadzie na tym samym poziomie, co w roku 2001 i wyniosła 32,1 mln m3. Ocenia się, że w 2003 r. sytuacja nie polepszy się. Ogólna zdolność produkcyjna na koniec 2003 r. ma wynieść 35,3 mln m3, czyli o 4% mniej niż w rekordowym roku 2000 (36,8 mln m3). W 2002 roku w przemyśle płyt wiórowych nastąpiła gruntowna restrukturyzacja. Zlikwidowany został potencjał 1,6 mln m3, czyli 4% całkowitej zdolności produkcyjnej. Poza tym, w krajach członkowskich EPF nie zanotowano żadnych nowych inwestycji. Na rok 2003 potwierdzono dalszą redukcję zdolności produkcyjnych o ponad 1 mln m3, chociaż pewne nowe inwestycje zmniejszają ją do 520 tys. m3. Najbardziej ucierpiał tu przemysł niemiecki, gdzie zanotowano zamknięcia 3 zakładów wskutek bankructwa.” W Europie ceny na drewno rosną. Nie jest to spowodowane brakiem tego surowca, lecz coraz silniejszą konkurencją ze strony producentów energii. Są oni popierani przez rządy, zobowiązane do realizacji protokołu z Kioto. Dzięki temu mogą oni zawyżać normalne ceny rynkowe. Było to powodem zamknięcia już dwóch linii płyt wiórowych i trzech linii płyt pilśniowych. Ciekawym przykładem była sytuacja w południowej Szwecji, jaka wytworzyła się w czasie ostatniej, ostrej zimy. Nastawiony na używanie drewna sektor energetyczny zaczął odczuwać takie niedobory paliwa, że zmuszony był kupować i spalać nawet materiały tarte. Ceny na brykiety drzewne w Szwecji są o 70% wyższe aniżeli na płyty wiórowe. EPF występuje zdecydowanie przeciw takiej polityce i uważa, że odpady drzewne powinny być przede wszystkim przerabiane na produkty drewnopochodne, a jako źródło energii mogą służyć tylko w przypadku, gdy nie nadają się do przemysłowego wykorzystania.” Jeśli w obecnej chwili krajowi producenci uzyskują już za każdą wyeksportowaną tonę brykietów drzewnych wyższą cenę niż producenci płyt wiórowych, których produkt końcowy wymaga większego nakładu pracy i większego zaangażowania technologii, to należy spodziewać się, że będzie następował dalszy gwałtowny rozwoju tej produkcji i jednoczesny kryzys lub spadek produkcji materiałów drewnopochodnych i papieru. Przemysł materiałów drewnopochodnych w Polsce, który po wielu wysiłkach osiągnął wysoki europejski poziom i stał się w Europie piątym co do wielkości producentem wszystkich płyt drewnopochodnych, czwartym płyt wiórowych (z OSB), trzecim płyt pilśniowych (z MDF), oraz liderem w produkcji płyt pilśniowych porowatych, może zostać pogrzebany w “ogniu energii odnawialnej” Nieprzemyślany i nieplanowy w ogólnym bilansie drewna rozwój sektora energetyki odnawialnej może doprowadzić niewątpliwie do poważnego kryzysu surowcowego i kryzysu wielu branż przemysłu drzewnego. Może okazać się również, że większość cennego surowca drzewnego zastała bezpowrotnie stracona w toku małowartościowej i nieefektywnej produkcji energii elektrycznej i cieplnej. Pomimo, że drewno jest najstarszym nośnikiem energii użytkowanym przez człowieka, to wraz z rozwojem cywilizacji zużycie jego jako paliwa ulegało ciągłemu zmniejszaniu na rzecz materiałowego wykorzystania.
Drewno stało się obecnie przemysłowym surowcem do produkcji najprzeróżniejszych wyrobów. Z logicznego punktu widzenia surowiec drzewny z lasu powinien być w pierwszej kolejności traktowany jako surowiec podstawowy do produkcji wysoko przetworzonych produktów przemysłowych takich jak: materiały drewnopochodne, papier, opakowania i innych pozostałych wyrobów z drewna. Dopiero wszelka małowartościowa reszta która nie znalazła przemysłowego wykorzystania mogłaby zostać skierowana do energetycznego wykorzystania. Aby nie doprowadzić do poważnego kryzysu sektora branży drzewnej oraz zapewnić odpowiedni dynamiczny rozwój sektora energetyki odnawialnej należy podjąć niezwłocznie działania i to nie tylko na najwyższym szczeblu, które pozwoliłyby zabezpieczyć potrzeby surowcowe dla branży drzewnej, papierniczej oraz energetycznej. W tym celu naszym zdaniem należałoby podjąć następujące kroki:

Proponowany program walki o właściwe wykorzystanie drewna

  • Prowadzić lobbing na rzecz ograniczenia spalania drewna mogącego być surowcem dla przemysłu.
  • Dążyć do wyłączenie zrębków iglastych z grupy surowców stanowiących tzw. biomasę. Może to być osiągnięte przez opracowanie osobnych norm na zrębki przemysłowe i zrębki opałowe o niższej wartości.
  • Popierać inicjatywy zmierzające do bieżących aktualizacji wieloletnich Planów Urządzenia Lasów, co pozwoliłoby na trwałe, ale zgodne z prawidłową gospodarką leśną zwiększenie masy drewna na krajowym rynku.
  • Popierać inicjatywy zmierzające do uaktywnienia krajowych programów upraw roślin energetycznych.
  • Popierać inicjatywy wykorzystania regionalnych zasobów biomasy pochodzących z upraw rolniczych.
  • Wystąpić z wnioskiem o prowadzenie w lasach prywatnych i Lasach Państwowych plantacji szybko rosnących drzew takich jak: topola, wierzba, z przeznaczeniem na cele energetyczne.
  • Popierać inicjatywy zmierzające do stworzenia i rozwoju rynku wtórnego obrotu drewnem poużytkowym.
  • Popierać inicjatywy zmierzające do wykorzystywania drewna poużytkowego jako surowca do produkcji energii cieplnej.
  • Propagować modernizację starych systemów grzewczych, szczególnie w przemyśle.
  • Zwracać uwagę na korzyści wynikające z wiązanie dwutlenku węgla na wiele lat użytkowania wyrobów drewnopochodnych i innych opartych o surowiec drzewny, co ma ekologiczną przewagę nad szybkim spaleniem tego surowca.
  • Popierać inicjatywy związane z rozwojem wszelkich innymi form energetyki odtwarzalnej, (za wyjątkiem spalania przydatnego dla przemysłu drewna) jak elektrownie wodne, wiatrowe, geotermalne itp.

     


  •  
    Komentarze Komentarze do artykułuSkomentuj Dodaj komentarz

    Brak komentarzy. Twój komentarz może być pierwszy.

    Powrót

    REKLAMA

    REKLAMA

    REKLAMA


     
     
    facebook
    newsletter

    Zapisz się na bezpłatny

    Wiadomości z portalu na e-mail

    Zapisz