DREWNO.PL - Portal branży drzewnej - ogłoszenia
TARCICA.PL - internetowy sklep drzewny
 
LEŚNICTWO

Skarga RPO ws. zwiększenia pozyskania w Puszczy Białowieskiej odrzucona przez sąd

Autor: oprac. dja
Źródło: Rzecznik Praw Obywatelskich
Data: 2017-03-27


14. marca br. Wojewódzki Sąd Administracyjny odrzucił z przyczyn formalnych skargę Rzecznika Praw Obywatelskich na decyzję Ministra Środowiska umożliwiającą zwiększenie cięć na terenie Nadleśnictwa Białowieża.

Skarga RPO ws. zwiększenia pozyskania w Puszczy Białowieskiej odrzucona przez sądSkarga RPO ws. zwiększenia pozyskania w Puszczy Białowieskiej odrzucona przez sąd

W sprawie występowało istotne zagadnienie prawne, tj. jaką formę prawną przyjmuje zatwierdzenie planu (lub aneksu do planu) urządzenia lasu przez Ministra Środowiska – czy jest decyzją administracyjną lub innym aktem z zakresu administracji publicznej (a tylko taka forma umożliwia organizacjom ekologicznym kwestionowanie zatwierdzenia planu urządzenia lasu przed sądem administracyjnym), czy też aktem wynikającym z podległości organizacyjnej, niepodlegającym zaskarżeniu do sądu administracyjnego.

Sąd odrzucił skargę Rzecznika z przyczyn formalnych (tj. bez badania legalności zaskarżonego aktu) uznając, że zatwierdzenie aneksu do planu urządzenia lasu nie podlega kontroli sądowo-administracyjnej. W ustnym uzasadnieniu wydanego postanowienia Sąd wskazał, że – w jego ocenie – akt Ministra Środowiska, jest aktem o charakterze wewnętrznym, a nie decyzją administracyjną, a co za tym idzie, nie ma możliwości zaskarżenia go do sądu administracyjnego.

Strony mają prawo złożyć zażalenie na postanowienie WSA do Naczelnego Sądu Administracyjnego. Rzecznik Praw Obywatelskich podejmie decyzję o ewentualnym odwołaniu po analizie pisemnego uzasadnienia do zapadłego rozstrzygnięcia.

Stanowisko RPO
-Środowisko naturalne jest wspólnym dobrem całego społeczeństwa. Przepisy prawa gwarantują mu wpływ na wydawanie decyzji mogących negatywnie oddziaływać na otaczającą nas przyrodę. Dlatego Minister Środowiska rozstrzygając o możliwości zwiększenia wycinki na terenie Puszczy Białowieskiej powinien był przekonać społeczeństwo o zasadności tych działań – wskazywał Rzecznik Praw Obywatelskich w skardze do WSA z 22. września 2016r. Przedmiotem analizy Rzecznika w niniejszej sprawie był sposób procedowania przez Ministra Środowiska nad wnioskiem Lasów Państwowych o wydanie decyzji w przedmiocie zatwierdzenia aneksu do planu urządzenia lasu dla Nadleśnictwa Białowieża.  -Całokształt prowadzonego przez Ministra Środowiska procesu administracyjnego, w szczególności zaś pośpiech, w jakim doszło do wydania decyzji z 25 marca 2016 r. doprowadziły Rzecznika do przekonania o uchybieniu przez organ wynikającym z powszechnie obowiązującego prawa wolnościom i prawom jednostki" – stwierdza Rzecznik Praw Obywatelskich Adam Bodnar.

Warto zwrócić uwagę, że Rzecznik Praw Obywatelskich w swoim postępowaniu nie oceniał, czy dla dobra Puszczy zasadne jest zwiększenie wycinki, czy jej ograniczenie. Zdaniem RPO, Minister naruszył wiążące Polskę regulacje międzynarodowe i procedurę administracyjną, bowiem:

  • nie przeprowadził oceny oddziaływania na obszar Natura 2000 w postępowaniu administracyjnym, a przez to uniemożliwił organizacjom ekologicznym udział w tym postępowaniu zgodnie z wymaganiami Konwencji z Aarhus i ustawodawstwa unijnego;
  • nie odniósł się w uzasadnieniu decyzji do opinii krytycznych względem zwiększenia wycinki (np. jednoznacznie negatywna opinia Państwowej Rady Ochrony Przyrody);
  • w sposób wadliwy przeprowadził postępowanie dowodowe (w aktach znajdują się wyłącznie dokumenty otrzymane przez Ministra od Lasów Państwowych, a żadnego spośród licznych dokumentów krytycznych względem zwiększenia wycinki).

Stanowisko Ministerstwa Środowiska
Zdaniem Ministerstwa Środowiska decyzja umożliwiająca większe pozyskanie drewna w lasach gospodarczych Puszczy Białowieskiej, jest konsekwencją wcześniejszej, ograniczającej to pozyskanie. W 2011r. Minister Środowiska ograniczył pozyskanie drewna, bez uprzednich analiz skutków społecznych i przyrodniczych takiej decyzji, co doprowadziło to do gradacji kornika i zamierania cennych siedlisk w Puszczy Białowieskiej.

Zatwierdzony przez Ministra Środowiska w marcu 2016r. aneks do Planu Urządzenia Lasu dla Nadleśnictwa Białowieża zakłada zwiększenie pozyskania drewna do 188 tys. m3 w ciągu 10 lat (lata 2012-2021).  Poprzedni plan zakładał pozyskanie ponad 63,4 tys. m3 drewna w ciągu 10 lat.


Stanowisko Sądu
WSA nie podzielił argumentacji strony składającej skargę i odrzucił  ja z przyczyn formalnych, uznając, że Wojewódzki Sąd Administracyjny nie jest uprawniony do jej rozpoznania. -Rozstrzygniecie wydane przez ministra, z całą pewnością nie jest decyzją, rozważeniu podlega, czy mamy do czynienia z innym aktem lub czynnością. W ocenie WSA taka sytuacja nie zachodzi, nie można mówić, że mamy do czynienia tutaj z innym aktem lub czynnością - podkreśliła sędzia Teresa Zyglewska.

 

-Orzeczenie sądu potwierdza to, że społeczeństwo nie ma żadnej kontroli nad dokumentami, w które określają zarządzanie lasami w Polsce - powiedziała Agata Szafraniuk z fundacji ClientEarth Prawnicy dla Ziemi komentując sytuację. -Nie możemy zaskarżyć ich do sądu, co potwierdza dzisiejszy wyrok. Dlatego my już w kwietniu ub.r. złożyliśmy skargę do KE ws. wycinki, gdyż w prawie polskim jest luka prawna - dodała.

.***

Plany Urządzania Lasu puszczańskich nadleśnictw

Plany Urządzania Lasu puszczańskich nadleśnictwPlany Urządzania Lasu puszczańskich nadleśnictwFot. Drewno.pl

Zatwierdzone przez Ministra Środowiska Plany Urządzenia Lasu (PUL) na lata 2002-2011 dla Nadleśnictw Białowieża, Browsk i Hajnówka zezwalały na pozyskiwanie Lasom Państwowym średnio 145,7 tys. m3 drewna rocznie oraz dopuszczały usuwanie wszystkich zaatakowanych kornikiem lub zniszczonych drzew, także ponad stuletnich.

Projekty PUL dla tych trzech nadelśnictw na lata 2012-2021, zakładały pozyskanie drewna na poziomie średnio 107,4 tys. m3 rocznie. Projekty te zostały przygotowane przez Lasy Państwowe z zachowaniem wymogów prawa, w tym poddane strategicznej ocenie oddziaływania na środowisko i konsultacjom społecznym oraz uzyskały pozytywne opinie dyrektora Regionalnej Dyrekcji Ochrony Środowiska w Białymstoku i Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w Białymstoku („PWIS”). Projekty tych planów nie zostały zatwierdzone, gdyż nie uwzględniały "zaleceń" Ministra Środowiska (powstałych po naciskach organizacji pozarządowych) dotyczących ustalenia pozyskania drewna na poziomie 48,5 tys. m3 rocznie i wyłączenia z użytkowania drzewostanów ponadstuletnich. Kontrola NIK uznała takie działania Ministra Środowiska za nierzetelne ze względu na brak wskazania poziomu pozyskania w poszczególnych Nadleśnictwach oraz brak analizy skutków wynikających z nasilenia ochrony biernej. NIK szczególnie skrytykowała brak oceny wpływu zmniejszonego pozyskania drewna na lokalny rynek pracy oraz na stan drzew zagrożonych inwazją kornika.

W maju 2012r. Minister Środowiska zatwierdził przygotowany przez Lasy Państwowe PUL na lata 2012-2021 (107,4 tys. m3 rocznie), i jednocześnie ograniczył pozyskanie do 48,5 tys. m3 rocznie. Miesiąc póżniej decyzja Ministra została unieważniona z uwagi na sprzeczność pomiędzy uzasadnieniem, a sentencją decyzji oraz prawdopodobieństwo wystąpienia wad prawnych.

9. października 2012r. Minister Środowiska zatwierdził zmodyfikowane zgodnie ze swoimi wytycznymi PUL na lata 2012-2021. Roczne pozyskanie zostało zmniejszone do 47 tys. m3 drewna. Kontrola NIK, ze względu na nieprecyzyjne i ogólnikowe zapisy tych planów co do zakresu i obligatoryjności wskazanych w nich zabiegów gospodarczych, zaleciła m.in. ich zmianę, tak aby zapewnić ochronę wszystkim cennym przyrodniczo drzewostanom w Puszczy Białowieskiej oraz doprecyzować zasady prowadzenia cięć przygodnych w drzewostanach ponad stuletnich. Jednocześnie NIK wskazało na niezgodne z prawdą udzielane przez Ministerstwo Środowiska informacje na temat pierwszeństwa w zakupie drewna opałowego i budowlanego przyznanego (według MŚ) mieszkańcom z obszaru Puszczy Białowieskiej.

W marcu 2016r. Minister Środowiska ze względu na największą od kilkudziesięciu lat gradację kornika, zagrażającą lasom na terenie Puszczy Białowieskiej, zatwierdził aneks do PUL Nadleśnictwa Białowieża zwiększając 10-letni plan pozyskania z 63,4 tys m3 do 188 tys. m3


 
Komentarze Komentarze do artykułuSkomentuj Dodaj komentarz

Brak komentarzy. Twój komentarz może być pierwszy.

Powrót

REKLAMA

REKLAMA

REKLAMA


 
 
facebook
newsletter

Zapisz się na bezpłatny

Wiadomości z portalu na e-mail

Zapisz